Jeden urlop w roku nie wystarczy. Psycholożka radzi, jak odpocząć

Każda praca, bez względu na miejsce jej wykonywania oraz zajmowane stanowisko, wywołuje stałe pobudzenie układu nerwowego. Ciągły nacisk na realizację zadań bez zapewnienia odpowiednich przerw obniża rzetelność i skrupulatność w wykonywaniu codziennych obowiązków. Długotrwałe zmęczenie obniża wydajność oraz wpływa negatywnie na ogólne samopoczucie. Aby zapobiec szkodliwym skutkom przeciążenia zawodowego, konieczne jest zrozumienie mechanizmów odpowiedzialnych za prawidłową odnowę sił.

::news{"type":"see-also","item":"44813"}

Model DRAMMA w praktyce. Jak zaplanować skuteczny urlop?

Jak powiedziała na łamach Polskiej Agencji Prasowej psycholożka z Uniwersytetu SWPS Aleksandra Penza, rzadki wypoczynek nie wystarcza do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Ekspertka zwróciła uwagę na model DRAMMA, czyli zestaw sześciu zasad opisujących skuteczny relaks. Pierwszą z nich jest odłączenie psychiczne, które polega na całkowitym zaprzestaniu myślenia o pracy oraz rezygnacji ze sprawdzania poczty elektronicznej i wiadomości służbowych. Drugim elementem jest relaks obniżający aktywność układu nerwowego odpowiedzialnego za mobilizację ciała, co można osiągnąć poprzez spokojne spacery, jogę lub ćwiczenia oddechowe. Ważne jest także zachowanie autonomii, czyli swobody w decydowaniu o własnym czasie wolnym bez realizowania planu co do minuty.

Kolejne zasady udanego wypoczynku obejmują szukanie działań dających satysfakcję i stanowiących lekkie wyzwanie, takich jak czytanie książek, jazda na rowerze czy wspinaczka. Istotne jest również wybieranie aktywności zgodnych z własnymi wartościami, które dają poczucie sensu, oraz dbanie o przynależność, czyli budowanie relacji z bliskimi osobami. Aleksandra Penza ostrzegła przed przeglądaniem mediów społecznościowych i serwisów informacyjnych w trakcie urlopu, ponieważ zmusza to mózg do intensywnego przetwarzania danych. Badania wskazują, że najwyższy poziom dobrego samopoczucia osiąga się około ósmego dnia wolnego, dlatego optymalny czas urlopu wynosi od 10 do 14 dni.

Zagrożenie wypaleniem zawodowym. Takie są objawy wyczerpania organizmu

Brak systematycznego odpoczynku i ciągły stres mogą prowadzić do wypalenia zawodowego, którego głównym objawem jest wyczerpanie fizyczne i emocjonalne. Pierwsze sygnały związane z pracą mózgu to trudności ze skupieniem uwagi, częstsze popełnianie błędów oraz odkładanie trudnych decyzji na później. Z czasem pojawia się frustracja, zniechęcenie oraz brak chęci do nawiązywania relacji z ludźmi w miejscu pracy. Często występuje także cynizm, czyli postawa obojętności lub wręcz negatywny stosunek do współpracowników i klientów.

- Pierwsze symptomy poznawcze wypalenia zawodowego mogą być związane z trudnością ze skupieniem uwagi, częstszym popełnianiem błędów w pracy, odraczaniem podejmowania decyzji trudnych, mniejszą zdolnością do zajmowania się trudnymi zadaniami. Może pojawić się frustracja, zniechęcenie, brak chęci nawiązania relacji w pracy, cynizm, czyli zobojętnienie, a wręcz negatywny stosunek do współpracowników lub klientów – wyjaśniła w rozmowie z PAP Aleksandra Penza.

Skutki braku regeneracji wywołują również bolesne reakcje w ciele człowieka. Osoby przeciążone pracą zmagają się z częstymi bólami głowy, zaburzeniami snu, napięciem mięśni karku oraz bólami kręgosłupa. Powrót do obowiązków służbowych po przeznaczonym na odpoczynek czasie nie powinien być gwałtowny, lecz stopniowy, co pozwala uniknąć ponownego, nagłego wzrostu napięcia.

::news{"type":"see-also","item":"44609"}

Wsparcie ze strony pracodawców, czyli rola pracy w prawidłowym odpoczynku

Nowoczesne przedsiębiorstwa coraz częściej dostrzegają bezpośredni związek między dobrym samopoczuciem pracowników a ich zaangażowaniem w wykonywane obowiązki. Dbanie o zdrowie psychiczne personelu przestaje być traktowane wyłącznie jako dodatek, a staje się ważnym elementem funkcjonowania firmy. Osoby, które czują satysfakcję z wykonywanej pracy i mają czas na regenerację, wykazują wyższą efektywność oraz rzadziej odczuwają skutki stresu.

Wprowadzanie rozwiązań wspierających równowagę między życiem prywatnym a zawodowym przynosi korzyści wszystkim stronom. Pracownicy o wysokim poczuciu dobrostanu chętniej podejmują wyzwania i wykazują większe zaangażowanie. Systematyczna ochrona przed wyczerpaniem przekłada się na stabilniejszą pracę całego zespołu oraz lepszą atmosferę w miejscu zatrudnienia.