Kiedyś festiwalem żył cały Sopot! Niezwykłe wspomnienia sprzed lat

Dziś festiwal kojarzy się przede wszystkim z Operą Leśną i telewizyjnym widowiskiem. Wojciech Korzeniewski pamięta jednak Sopot, w którym muzyczne święto wychodziło na ulice, na molo, do restauracji i kin, a nawet kościołów. W rozmowie z Piotrem Płonką z PP-TV opowiedział o sześciu dekadach własnych festiwalowych doświadczeń, pokazał unikatowe pamiątki i powiedział wprost, czego – jego zdaniem – brakuje współczesnym edycjom.

W niedzielę, 6 września, na kanale PP-TV w serwisie YouTube ukazał się materiał autorstwa Piotra Płonki. Jego bohaterem jest Wojciech Korzeniewski – od dziesięcioleci związany z sopockim festiwalem, a dziś także opiekun imponującego zbioru pamiątek dokumentujących historię imprezy.

Rozmowa została nagrana przy okazji wystawy „Historia Sopockich Festiwali 1961–2026” prezentowanej w Browarze Miejskim w Sopocie. Sama ekspozycja jest jednak tylko punktem wyjścia. Ze wspomnień jej autora wyłania się obraz festiwalu, który przez lata zmieniał nie tylko Operę Leśną, lecz także całe miasto.

Zaczynał tam, gdzie widzowie zwykle nie zaglądają

Do festiwalowego świata nie trafił od razu jako organizator czy menedżer. Jak opowiada Piotrowi Płonce, jako student pracował latem w Operze Leśnej. Przedzierał bilety, sprzątał, zajmował się prostymi pracami przy obsłudze imprezy. Z czasem przechodził kolejne szczeble kariery. Był pilotem obsługi festiwalu, zajmował się marketingiem, pełnił funkcję rzecznika prasowego, aż pod koniec lat 80. znalazł się w gronie osób, które przejęły organizację wydarzenia w prywatne ręce.

::addons{"type":"youtube","url":"https://www.youtube.com/watch?v=3JTjZ-EBS90"}

Tę drogę potwierdza również jego relacja opublikowana w projekcie „Sopocianie” Muzeum Sopotu. Wojciech Korzeniewski wspomina w niej, że już w latach 60. pojawiał się na festiwalach jako widz i obserwator, a od początku lat 70. był związany z nimi zawodowo. Z czasem został m.in. szefem reklamy BART, impresariem, jurorem i współwłaścicielem festiwalu.

To właśnie ta perspektywa sprawia, że jego wspomnienia są czymś więcej niż sentymentalnym powrotem do dawnych koncertów. Zna tę imprezę zarówno od strony widowni i zaplecza, jak i jej organizacji.

Festiwal nie tylko w Operze Leśnej

Najciekawszy wątek rozmowy dotyczy jednak nie samych gwiazd, lecz atmosfery, jaka otaczała wydarzenie. Rozmówca PP-TV wraca pamięcią do czasów, gdy festiwal trudno było zamknąć w granicach Opery Leśnej. W przestrzeni miasta pojawiały się dekoracje, a mieszkańcy i turyści szukali artystów, próbowali zdobyć autografy i uczestniczyli w wydarzeniach towarzyszących.

W okresie, gdy Wojciech Korzeniewski sam odpowiadał za festiwal, chciał tę atmosferę jeszcze bardziej rozbudować. Imprezy organizowano w różnych częściach Sopotu, od Opery Leśnej i centrum miasta po molo oraz Hipodrom. Muzyka pojawiała się w kościołach, festiwalowe projekcje w kinach, a restauracje przygotowywały specjalne propozycje dla gości wydarzenia.

Podobny obraz kreślił wcześniej w swojej relacji dla Muzeum Sopotu. Wspominał, że imprezy towarzyszące odbywały się wówczas na ulicach, w hotelach, restauracjach, galeriach czy świątyniach. Festiwal nie był więc tylko koncertem, na który szło się wieczorem. Na kilka dni stawał się elementem miejskiego krajobrazu.

Koncert na molo, który trwał do rana

Jedna z najbardziej obrazowych historii przytoczonych w materiale PP-TV dotyczy nocnych koncertów na sopockim molo. Po zakończeniu wydarzeń w Operze Leśnej publiczność potrafiła przenieść się właśnie nad morze. Według relacji Wojciecha Korzeniewskiego jeden z takich koncertów trwał aż do około godz. 7.30 rano, a jako ostatni wystąpił Maanam z Korą.

Dziś trudno wyobrazić sobie podobny scenariusz jako naturalną kontynuację wieczoru w Operze Leśnej. Właśnie takie historie najlepiej pokazują jednak, co ma na myśli były współwłaściciel festiwalu, gdy mówi o wydarzeniu obejmującym całe miasto. Nie chodzi wyłącznie o nostalgię za konkretnymi wykonawcami. Chodzi o sposób, w jaki wydarzenie było obecne w Sopocie również poza sceną.

Pamiątka po festiwalu, którego nie było

Wieloletnia obecność przy imprezie zaowocowała ogromnym prywatnym archiwum. Znalazły się w nim plakaty, foldery, afisze, fotografie, znaczki, płyty i różnego rodzaju festiwalowe gadżety.

W rozmowie z PP-TV właściciel kolekcji wskazuje jednak przedmiot, który uważa za szczególnie wyjątkowy. To drukarska „szczotka” folderu przygotowanego na festiwal Sopot ’81 – materiał zaakceptowany do druku, choć sam folder ostatecznie nie został wydany. Według jego wiedzy jest to jedyny zachowany egzemplarz tego rodzaju.

Dla historycznej ścisłości warto dodać, że festiwal nie odbył się w latach 1981–1983 w związku z ówczesną sytuacją w kraju. Edycję planowaną na 1981 rok odwołano jeszcze przed wprowadzeniem stanu wojennego. Ten ogłoszono 13 grudnia 1981 roku i uniemożliwił organizację kolejnych edycji. Festiwal powrócił w 1984 roku. Tym ciekawsza jest zachowana pamiątka. Dokumentuje wydarzenie, które przygotowywano, lecz którego publiczność nigdy nie zobaczyła.

Czego brakuje dzisiejszemu festiwalowi?

Wojciech Korzeniewski nie krytykuje współczesnej odsłony imprezy jako widowiska. Przeciwnie – w rozmowie z Piotrem Płonką bardzo wysoko ocenia jej telewizyjną produkcję i pracę Marcina Perzyny. Jego zdaniem z czasem osłabła jednak festiwalowa otoczka obejmująca całe miasto. Uważa, że dziś warto byłoby ponownie mocniej połączyć wydarzenia w Operze Leśnej z tym, co dzieje się w innych częściach Sopotu.

To interesujący głos także z perspektywy mieszkańców. Czy wielki festiwal powinien być przede wszystkim perfekcyjnym widowiskiem telewizyjnym, czy również wydarzeniem, które przez kilka dni wyraźnie zmienia rytm całego miasta? Historia opowiedziana przez Wojciecha Korzeniewskiego pokazuje, że kiedyś te dwie rzeczy mogły funkcjonować jednocześnie.

65 lat historii na plakatach, zdjęciach i w folderach

Część zgromadzonych przez lata pamiątek można obecnie zobaczyć bez konieczności zaglądania do prywatnego archiwum. W Browarze Miejskim prezentowana jest wystawa „Historia Sopockich Festiwali 1961–2026”. Znalazły się na niej m.in. plakaty, afisze, fotografie i festiwalowe wydawnictwa z kolejnych dekad. Wśród eksponatów są m.in. oryginalne plakaty z lat 60. i 70. oraz charakterystyczny czarno-biały plakat Maryli Rodowicz z cygarem z 1977 roku.

Jak poinformował autor ekspozycji w rozmowie z PP-TV, początkowo miała być ona dostępna tylko w sierpniu. Zdecydowano jednak o jej przedłużeniu do końca września 2026 roku. Wstęp jest bezpłatny.

Tych historii jest znacznie więcej

Rozmowa obejmuje również wspomnienia o Władysławie Szpilmanie, Bursztynowym Słowiku, artystach występujących w Sopocie, wieloletniej współpracy z zespołem Kombi oraz osobach pracujących przy festiwalu z dala od telewizyjnych kamer.

Osobom zainteresowanym historią Sopotu i samego festiwalu warto polecić obejrzenie całego materiału PP-TV. Wideo ma dodatkową wartość. Pozwala nie tylko posłuchać wspomnień Korzeniewskiego, ale również zobaczyć część prezentowanych przez niego archiwaliów i ekspozycję przygotowaną w Browarze Miejskim.

A jaki Sopot Festival najmocniej zapisał się w Waszej pamięci? Pamiętacie czasy, gdy festiwal żył także poza Operą Leśną?