Sopot bez kaca? Pokolenie Z zmienia zasady wakacyjnej zabawy

Jeszcze niedawno udany wyjazd do nadmorskiego kurortu kojarzył się z nocą w klubie, drinkiem przy plaży i późnym powrotem do hotelu. Coraz więcej turystów chce jednak rano pamiętać nie tylko nazwę lokalu, ale też wstać na jogę, pobiegać nad morzem albo skorzystać ze spa. Zagraniczne media nazywają to „sober tourism”. Czy Sopot, który łączy imprezowy Monciak z tradycjami uzdrowiska, może skorzystać na tej zmianie? Dane pokazują, że młodzi nie przestają wychodzić. Zmieniają natomiast oczekiwania, częściej wybierając umiar, jakość i atrakcyjne propozycje bez alkoholu.

Nowy wakacyjny luksus? Obudzić się bez kaca

Zjawisko nazywane „sober tourism” lub „dry tripping” nie musi oznaczać całkowitej abstynencji. To raczej sposób podróżowania, w którym alkohol przestaje być główną atrakcją wyjazdu. Na pierwszym planie pojawiają się regeneracja, sen, zdrowie, kontakt z naturą, aktywność fizyczna, kultura i przeżycia, które następnego dnia nadal się pamięta.

Temat wyraźnie przebił się już do zagranicznych mediów. W kwietniu 2026 roku Business Insider opisywał młodych turystów zamieniających wakacyjnego kaca na saunę, mindfulness oraz bardziej świadomie zaplanowane doświadczenia. Część przedstawicieli pokolenia Z wskazywała nie tylko na zdrowie, lecz także na oszczędność pieniędzy i potrzebę zachowania kontroli podczas podróży.

Nie jest to jednak wyłącznie medialne hasło. Raport Expedia Group „Unpack ’24”, oparty na danych serwisów turystycznych grupy oraz globalnym badaniu 20 tys. podróżnych, wykazał, że 41 proc. respondentów rozważało wyjazd o charakterze regeneracyjnym. Aż 49 proc. wszystkich ankietowanych i 66 proc. osób w wieku od 25 do 34 lat deklarowało zainteresowanie hotelami, w których napoje bezalkoholowe są łatwo dostępne. Najczęściej poszukiwano odpoczynku i redukcji stresu, bliskości natury oraz zdrowszej oferty gastronomicznej.

Młodzi ograniczają alkohol

Czy młodsze pokolenie rzeczywiście odwraca się od alkoholu? Polskie badania pokazują, że zmiana jest widoczna, choć nie oznacza masowego przechodzenia na abstynencję.

Według badania przeprowadzonego przez agencję Brainlab dla Akcji Uczniowskiej alkohol z różną częstotliwością spożywa 84 proc. dorosłych Polaków, a 28 proc. robi to przynajmniej raz w tygodniu. Na tle pozostałych grup wyróżniają się osoby w wieku od 18 do 24 lat. Wśród nich 23 proc. zadeklarowało abstynencję, a młodzi częściej niż inne grupy wskazywali również bardzo niską częstotliwość picia.

Podobny kierunek pokazują badania europejskie. Według NIQ 31 proc. pełnoletnich przedstawicieli pokolenia Z deklaruje, że pije mniej niż wcześniej. Młodzi częściej stawiają też na jakość zamiast ilości. 57 proc. woli zamówić jeden lub dwa napoje wyższej jakości niż większą liczbę tańszych.

Nie oznacza to jednak końca życia nocnego. Według NIQ 72 proc. pełnoletnich przedstawicieli pokolenia Z odwiedza puby, bary, restauracje lub kawiarnie przynajmniej raz w tygodniu. Tezę o masowym odchodzeniu młodych od alkoholu studzą również dane IWSR. Jesienią 2025 roku 74 proc. pełnoletnich przedstawicieli tej generacji z 15 badanych rynków deklarowało, że piło alkohol w ciągu poprzednich sześciu miesięcy. Było to tylko o 3 punkty procentowe mniej niż wśród ogółu dorosłych. Młodzi nie rezygnują więc ani z wyjść, ani całkowicie z alkoholu, ale część z nich częściej ogranicza jego ilość lub wybiera napoje bezalkoholowe.

Trudno więc mówić o „trzeźwym pokoleniu”. Bardziej trafne jest określenie „pokolenie wyboru”. Jednego wieczoru młodzi zamawiają koktajl, a innego wybierają jego wersję 0,0%, koncert, saunę albo poranny trening. Właśnie na tej zmianie opiera się rosnąca popularność sober tourism.

„Zerówki” rosną również w Polsce

Polskie badania pokazują więc nie tyle masowy zwrot ku całkowitej abstynencji, ile rosnące znaczenie umiaru, rzadszego picia i swobodnego wybierania napojów bezalkoholowych. Zmiana jest widoczna również w wynikach sprzedaży piwa. Według danych NielsenIQ przytoczonych przez Związek Pracodawców Przemysłu Piwowarskiego sprzedaż piwa w Polsce spadła w 2025 roku o 5,5 proc. Nadal rosnącym segmentem były jednak warianty bezalkoholowe, których sprzedaż zwiększyła się o około 3 proc.

Wartość rynku piw bezalkoholowych osiągnęła 1,823 mld zł, co odpowiadało 8,1 proc. wartości całego rynku piwa. Polacy kupili w ciągu roku około 2 mln hektolitrów takich produktów.

Sopot ma dwie twarze. To może być jego przewaga

Sopot wyjątkowo dobrze pasuje do dyskusji o turystyce bez alkoholu. Z jednej strony posiada rozpoznawalne kluby, lokale na Monciaku i nocne życie przyciągające gości z całej Polski. Z drugiej pozostaje uzdrowiskiem z plażą, solanką, parkami, trasami spacerowymi, centrami spa i rozbudowaną ofertą sportową.

Ta druga tożsamość nie jest jedynie marketingowym dodatkiem. W Strategii Rozwoju Miasta Sopotu na lata 2022–2030 wprost zapisano potrzebę zmiany profilu turystyki, aby ograniczać między innymi zatłoczenie i hałas. Jednym z głównych kierunków ma być rozwój funkcji uzdrowiskowej, wykorzystanie potencjału solanki, poprawa jakości usług oraz rozszerzanie oferty spa i turystyki medycznej. Co istotne, miejska strategia zakłada kierowanie działań profilaktycznych również do ludzi młodych.

Sober tourism może więc nie tyle zmienić Sopot w spokojne sanatorium, ile pomóc połączyć jego dwie twarze. Turysta może wieczorem pójść na koncert lub spotkanie ze znajomymi, a rano skorzystać z atrakcji, których nie trzeba odsypiać do południa.

Sprawdziliśmy karty sopockich lokali

Na potrzeby artykułu przejrzeliśmy dostępne w internecie menu wybranych sopockich restauracji i barów. Nie jest to pełne badanie rynku, ale pozwala sprawdzić, czy bezalkoholowy gość ma już większy wybór niż woda, sok i słodka lemoniada.

Dla przykładu w aktualnej karcie M15 znajduje się osobna sekcja „koktajli bezalkoholowych”, obejmująca dziewięć pozycji. Są wśród nich bezalkoholowe wersje Hugo, mojito, piña colady czy aperitivo, a także bardziej autorskie kompozycje. Ceny wynoszą od 30 do 39 zł, a więc są zbliżone do części klasycznych koktajli alkoholowych, a niekiedy nawet nieco tańsze.

Klub Atelier proponuje pięć koktajli bezalkoholowych, między innymi dwie wersje spritza, Hugo 0% i Pornstar Martini 0%. W karcie znalazło się również pięć piw zaliczonych do sekcji bezalkoholowej, przy czym cztery oznaczono jako 0,0%, a jedno zawiera mniej niż 0,5% alkoholu. To ważne rozróżnienie dla osób unikających alkoholu całkowicie, a nie tylko ograniczających jego spożycie.

Już te przykłady pokazują, że część sopockiej gastronomii nie traktuje oferty 0,0% wyłącznie jako dodatku. Bezalkoholowy koktajl otrzymuje własną nazwę, skład, oprawę i cenę. To odpowiada oczekiwaniom młodszych gości, dla których liczą się smak, jakość podania i atrakcyjny wygląd napoju, także na zdjęciach publikowanych w mediach społecznościowych.

Zamiast afteru joga i spacer nad morzem

Sopot ma również ofertę, która może zachęcać do wcześniejszego zakończenia wieczoru. Latem 2026 roku w Parku Północnym organizowane są bezpłatne, niedzielne zajęcia jogi. Po otwarciu sezonu 28 czerwca spotkania zaplanowano na każdy niedzielny poranek do 30 sierpnia.

Hotele rozwijają natomiast rozbudowane programy wellness. Sea Soul Spa w Sheratonie oferuje między innymi poranną jogę z aromaterapią, zajęcia fitness, strefę saunową oraz hydropool wykorzystujący sopocką solankę. Według materiałów prasowych hotelu obiekt ma około 100 stałych członków spa i organizuje wydarzenia kierowane również do mieszkańców.

Dla turysty znaczenie ma cały zestaw możliwości. Poranny spacer po plaży, rower, joga, śniadanie, koncert, wystawa, zabieg albo sauna. W takim modelu atrakcją nie jest już sam alkohol, lecz dobrze zaplanowany pobyt trwający od rana do wieczora.

Turysta zostaje w Sopocie dłużej

Kierunek oparty na regeneracji i przeżyciach może mieć znaczenie również poza wakacyjnymi weekendami. Z analizy Sopockiej Organizacji Turystycznej i miasta, wykorzystującej dane GUS oraz operatora kart VISA, wynika, że w 2025 roku liczba turystów pozostała zbliżona do poprzedniego roku, ale liczba udzielonych noclegów zwiększyła się o 3,1 proc.

Rosły też wydatki poza sezonem. W przypadku turystów krajowych były one o 5,14 proc. wyższe niż rok wcześniej i o 38,83 proc. wyższe niż w 2023 roku. Nie dowodzi to bezpośrednio popularności sober tourism, ale pokazuje, że spokojniejsza, całoroczna odsłona kurortu znajduje odbiorców.

Turystyka wellness i oferta bezalkoholowa mogą być szczególnie przydatne jesienią, zimą oraz wczesną wiosną, gdy mniejsze znaczenie mają plażowanie i letnie kluby, a większe — kultura, gastronomia, aktywność i regeneracja.

Imprezowy Sopot nie zniknie. Może jednak stać się bardziej różnorodny

Najbardziej prawdopodobny scenariusz nie zakłada końca imprezowego Sopotu. Młodzi nadal chcą spotykać się w lokalach, słuchać muzyki, tańczyć i wychodzić wieczorami. Coraz częściej oczekują jednak, że będą mogli sami zdecydować, czy zamówią klasyczny koktajl, jego wersję 0,0%, czy napój o zupełnie innym charakterze.

Dla sopockich przedsiębiorców oznacza to szansę, a nie zagrożenie. Lokal, który przygotuje pełnoprawną kartę bezalkoholową, może przyciągnąć kierowców, osoby dbające o zdrowie, sportowców, rodziców, gości spa oraz ludzi, którzy danego wieczoru po prostu nie chcą pić. Nie musi przy tym rezygnować z dotychczasowej oferty.

Sopot od lat próbuje pogodzić energię kurortu z atmosferą uzdrowiska. Sober tourism idealnie mieści się pomiędzy tymi światami. Pozwala bawić się bez przymusu picia, odpoczywać bez rezygnacji z miasta i wrócić z wyjazdu z czymś więcej niż wspomnieniem kolejki do klubu. Młodzi turyści prawdopodobnie nie przestają jeździć na imprezy. Coraz częściej nie chcą jednak, by cała podróż kręciła się wyłącznie wokół nich. W Sopocie mogą znaleźć jedno i drugie. Pod warunkiem, że miasto i lokalny biznes zauważą tę zmianę, zanim atrakcyjna karta 0,0% stanie się tak oczywista jak dostęp do Wi-Fi.

::news{"type":"see-also","item":"44510"}