Władze Sopotu i Gdyni otrzymały oficjalne zapytania w sprawie możliwości wpisywania do polskich rejestrów zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych. Działania mają na celu ustalenie nowej praktyki urzędniczej w oparciu o ostatnie orzeczenia sądów krajowych i unijnych.  

Przedstawiciele Partii Razem - radna Barbara Brzezicka z Sopotu oraz radny Jakub Żynis z Gdyni - skierowali pisma do prezydentek obu miast 30 kwietnia 2026 roku. Dokumenty dotyczą procedury transkrypcji zagranicznych aktów małżeństw jednopłciowych zawartych legalnie w państwach Unii Europejskiej. Radni dążą do ustalenia, czy podległe miastom Urzędy Stanu Cywilnego będą realizować takie wnioski na podstawie obowiązujących przepisów o aktach stanu cywilnego. Akcja jest kontynuacją podobnych starań podjętych kilka dni wcześniej w Słupsku przez działacza Młodych Razem, Michała Pankaua.

::news{"type":"see-also","item":"40364"}

Małżeństwa jednopłciowe w Polsce. Urzędy Stanu Cywilnego odpowiedzą na orzeczenia?

Dokumenty złożone przez radnych motywowane są bezpośrednio wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 25 listopada 2025 roku oraz wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2026 roku. Radna Sopotu Barbara Brzezicka i gdyński radny Jakub Żynis zwracają uwagę na wcześniejsze działania władz miast na rzecz praw człowieka, takie jak wypłacanie przez Sopot wyższych świadczeń pielęgnacyjnych mimo braku przepisów wykonawczych oraz prawniczą działalność pro bono i patronat nad marszem równości ze strony prezydentki Gdyni.  

Sopot wielokrotnie pokazywał, że jesteśmy wspólnotą opartą na solidarności i poszanowaniu praw człowieka, nawet jeśli władza centralna nie potrafiła sprostać temu zadaniu. Władze Sopotu potrafiły aktywnie zabiegać o przyjęcie najpierw uchodźców wojennych z Syrii, a potem tych, których polskie państwo brutalnie wypychało na granicy z Białorusią. Mimo braków przepisów wykonawczych do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2014 roku i nakładanych na samorząd kar Sopot wypłaca wyższe świadczenia pielęgnacyjne opiekunom osób, które straciły sprawność w wieku dorosłym.

 

Dzisiaj społeczność LGBT+ i wszyscy jej sojusznicy czekają na wykonanie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 25 listopada 2025 r. (C-713/23), wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2026 r. (sygn. II OSK 216/21) oraz kolejnych zapadających wyroków Wojewódzkich Sądów Administracyjnych. W związku z tym zwracamy się z zapytaniem, czy podległy Pani Urząd Stanu Cywilnego w Sopocie będzie dokonywał na podstawie art. 104 ust. 1 ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego, transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa osób tej samej płci, zawartego legalnie w państwie członkowskim Unii Europejskiej? - czytamy w zapytaniu Barbary Brzezickiej.

Urzędy Stanu Cywilnego już rozpatrują wnioski. Co dalej z małżeństwami jednopłciowymi?

Podobne zapytanie zostało wcześniej rozpatrzone w Słupsku. Tamtejszy Urząd Stanu Cywilnego w piśmie z 28 kwietnia 2026 roku stwierdził, że do rozpoczęcia procedur transkrypcji konieczne jest wydanie odpowiednich przepisów lub regulacji wykonawczych wdrażających skutki wyroku TSUE. Słupska administracja przyjęła interpretację, według której wyrok NSA dotyczy rozstrzygnięcia w sprawie jednej konkretnej pary i nie nakłada na urzędy obowiązku automatycznego stosowania tej samej procedury w przypadku nowych wniosków.  

::news{"type":"see-also","item":"33312"}

Brak odgórnych regulacji wykonawczych sprawia, że środowiska prawnicze i społeczne oczekują na kolejne orzeczenia w podobnych sprawach. Obecnie zapadają one przed Wojewódzkimi Sądami Administracyjnymi. Dokumenty mogą stanowić dodatkowe wytyczne dla urzędników, którzy do czasu wdrożenia państwowych rozwiązań prawnych opierają decyzje na własnej interpretacji dotychczasowych zasad.