Milion niewykorzystanych talentów czeka na pracę! Nowy raport Fundacji Integralia

W jednym z budynków Grupy ERGO Hestia przy ul. Jelitkowskiej 51, kilkaset metrów od granicy Gdańska i Sopotu, odbyła się premiera raportu Fundacji Grupy ERGO Hestia Integralia „Milion niewykorzystanych talentów”. Wydarzenie miało formę dwu i pół godzinnego spotkania: od prezentacji wyników badań, przez wykład ekspercki i rozmowę z pracowniczką firmy, aż po podsumowanie programu stażowego i dyskusje z uczestnikami.

Atmosfera była celowo mniej formalna niż na typowej konferencji. Organizatorzy podkreślali, że chodzi o rozmowę o pracy i codzienności, nie o teorię różnorodności, lecz o praktykę funkcjonowania firm.

Dlaczego powstał raport?

Podczas otwarcia wydarzenia prezeska Fundacji Integralia Dagmara Senda tłumaczyła, że publikacja jest odpowiedzią na brak realnych danych w debacie o zatrudnianiu osób z niepełnosprawnościami.

„Fundacja działa ponad 20 lat, a mimo to temat nadal wymaga nagłaśniania. Do osób podejmujących decyzje nic nie przemawia tak jak liczby, dlatego raport jest pełen liczb i diagnozy sytuacji”.

Jak zaznaczyła, dokument powstawał wspólnie z partnerami, organizacjami społecznymi i instytucjami rynku pracy, właśnie po to, by pokazać problem z różnych perspektyw: pracodawcy, pracownika i systemu.

„Chcieliśmy pokazać, jak wygląda rynek pracy od strony firm, HR‑ów, menedżerów, ale też kandydatów. I co konkretnie można zrobić, żeby to zmienić”.

Z kolei prezes Grupy ERGO Hestia, podkreśla, że włączanie osób z niepełnosprawnościami powinno być stałym elementem strategii nowoczesnej firmy.

"Ten temat jest zbyt rzadko poruszany w strategiach polskich firm. A przecież liczby wyraźnie wskazują, jak duży potencjał czeka na pracodawców, którzy zdecydują się na włączanie do organizacji osób z niepełnosprawnościami. Staramy się dawać przykład. ERGO Hestia wpisała zatrudnianie osób z niepełnosprawnościami wprost w strategię firmy, tuż obok najważniejszych celów biznesowych. Takie podejście zaowocowało zatrudnieniem ponad 150 osób z niepełnosprawnościami wśród prawie 3 400 pracowników Grupy, z czego około 70% pracuje na stanowiskach specjalistycznych i menedżerskich. To zdecydowanie najwyższy odsetek w polskich finansach".

Milion potencjalnych pracowników

Raport opiera się na danych GUS, BAEL, ZUS i PFRON. Pokazuje skalę niewykorzystanego potencjału. W Polsce ponad milion osób z niepełnosprawnościami mogłoby pracować, ale pozostaje poza rynkiem zatrudnienia. Aktywność zawodowa tej grupy wynosi około 33 proc., czyli ponad dwukrotnie mniej niż w całym społeczeństwie.

„W Polsce żyje milion osób, które mogłyby pracować, a nie pracują. To nie abstrakcja – to konkretni ludzie z kompetencjami i wykształceniem”.

Po wydarzeniu w rozmowie z naszą redakcją Senda podkreśliła wymiar gospodarczy problemu:

„Przed nami kryzys demograficzny i niedobór pracowników. To moment, kiedy pracodawcy powinni zobaczyć w tej grupie potencjał, a nie obowiązek”.

Raport wskazuje, że zmniejszenie luki zatrudnienia do poziomu średniej UE oznaczałoby nawet 170 tys. dodatkowych pracowników.

Zatrudnianie to nie pomoc społeczna

Kluczowym przesłaniem raportu była konieczność zmiany języka, jakim opisujemy obecność osób z niepełnosprawnościami w firmach.

„Wyłączmy myślenie litością. Nie zatrudniajmy dlatego, że chcemy komuś zrobić dobry uczynek. Pomyślmy o tym jako o działaniu biznesowym, dzięki któremu nasze firmy zyskają świetnych specjalistów” – apelowała prezeska Fundacji.

Eksperci podkreślali, że większość osób z niepełnosprawnościami wcale nie wymaga kosztownych adaptacji stanowiska pracy. Największą barierą pozostają uprzedzenia i brak wiedzy, a nie kwestie techniczne.

Neuroinkluzywność to nie „rocket science”

Niezwykle ważnym punktem programu był wykład Kari Goldyn, biolożki i psycholożki specjalizującej się w neuroróżnorodności. Prelegentka, sama będąca osobą z ADHD i w spektrum autyzmu, zwróciła uwagę, że neuroatypowość to naturalna cecha ludzkości, a nie błąd systemu.

„Neuroróżnorodność to po prostu inna konfiguracja mózgu. Jedni pracują na Windowsie, inni na iOS – i żaden z nich nie jest zepsuty” – tłumaczyła Kari Goldyn.

Ekspertka wskazała na zmianę pokoleniową. O ile w starszych rocznikach diagnozy były rzadkością, o tyle wśród najmłodszych pracowników świadomość neuroatypowości jest powszechna i nawet co czwarta osoba identyfikuje się jako neuroatypowa. Oznacza to, że firmy już dziś zarządzają zespołami o różnych stylach pracy i komunikacji.

Rozwiązania wspierające takie osoby są często bezkosztowe. Kari Goldyn w swoim wystąpieniu przytoczyła historię Jonathana, ucznia, któremu wystarczyło 10 minut wyciszenia w bibliotece, by z osoby przebodźcowanej stać się wsparciem dla grupy. W biznesie zmiana podejścia to m.in. doprecyzowanie komunikatów, zgoda na pracę w słuchawkach czy elastyczny czas pracy.

Chcieli mnie zatrudnić, ale były schody

Osobistym świadectwem podzieliła się Agnieszka Szamal z Departamentu Marketingu i PR ERGO Hestii. Jej historia o szukaniu pracy pokazała, jak drobne gesty budują inkluzywną kulturę. Wspominała m.in. o wyzwaniach, jakie stwarza śnieg dla osoby na wózku, oraz o sytuacji z początku swojej drogi zawodowej:

„To był mój drugi dzień pracy, zepsuł mi się wózek przed samym wejściem. Jeszcze nikogo nie znałam, ale recepcja natychmiast zareagowała. Zanim zdążyłam się zestresować, pomoc już była na miejscu. To pokazuje, że najważniejsza jest naturalność i gotowość zespołu, a nie tylko podjazdy czy windy”.

Rozmowa dotyczyła też elastyczności pracy, np. możliwości pracy zdalnej w trudnych warunkach pogodowych jako realnego ułatwienia funkcjonowania zawodowego.

Sprawny staż – konkretne efekty

Podczas wydarzenia podsumowano czwartą edycję programu „Sprawny staż”. To inicjatywa, w której fundacja nie tylko kieruje kandydatów do firm, ale przygotowuje także zespoły i procesy rekrutacyjne.

Agnieszka Zborowska z Fundacji Integralia przedstawiła konkretne wyniki. We wszystkich edycjach uczestniczyło 109 osób z niepełnosprawnościami, a w ostatniej przeprowadzono 42 staże w 12 firmach międzynarodowych z różnych branż, od finansów po przemysł i handel.

Program obejmuje szkolenia dla pracowników firm, wsparcie w onboardingu, doradztwo oraz monitorowanie przebiegu stażu. Dzięki temu firmy zyskują gotowy model wdrażania inkluzywnego zatrudnienia.

„Każda osoba, która znajduje zatrudnienie po stażu, to dla nas ogromna satysfakcja” – mówiła Dagmara Senda, prezeska Fundacji Integralia, w rozmowie z naszą redakcją.

Organizatorzy podkreślali, że dobrze przygotowany proces rekrutacji i wdrożenia przekłada się na lojalność pracowników i stabilność zatrudnienia.

Obecnie trwa nabór do V. edycji programu, do której Fundacja zaprasza kolejnych pracodawców i kandydatów (szczegóły na www.sprawnystaz.pl).

Kultura otwartości

Po spotkaniu rozmawialiśmy również z Darią Majewską z Rady DEI w ERGO Hestii. Podkreśliła ona, że organizacja aktywnie wspiera pracowników w uzyskiwaniu orzeczeń o niepełnosprawności, oferując pomoc prawną i merytoryczną.

„Coraz częściej mówimy głośno także o niewidocznych niepełnosprawnościach. Pracownik nie powinien się wstydzić. Chcemy pokazać, że może rozwijać się zawodowo i jednocześnie firma korzysta z jego talentu”.

Jak podkreśliła, organizacja chce być miejscem, w którym różnorodność przekłada się na wyniki biznesowe.

Czas na zmianę perspektywy

Spotkanie pokazało, że temat zatrudniania osób z niepełnosprawnościami przesuwa się z obszaru społecznej wrażliwości do obszaru strategii organizacji. Wystąpienia i przykłady z praktyki wskazywały, że największą barierą nie są dziś technologie ani koszty, lecz sposób myślenia o pracy i kompetencjach.

Autorzy raportu przekonywali, że firmy, które nauczą się korzystać z różnorodności, także tej wynikającej z niepełnosprawności i neuroróżnorodności, zyskają przewagę w realiach kurczącego się rynku pracy. Jednocześnie osoby pozostające dotąd poza zatrudnieniem mogą stać się pełnoprawnymi uczestnikami życia zawodowego i społecznego.

Premiera raportu nie była więc jedynie prezentacją danych, lecz zaproszeniem do zmiany perspektywy, przejściem od pytania „czy warto?” do pytania „jak to zrobić dobrze?”.

Z pełnym raportem „Milion niewykorzystanych talentów 2026” można zapoznać się bezpłatnie na stronie www.integralia.pl/milion-niewykorzystanych-talentow/

[ZT]38677[/ZT]